Highlights

De kunstcollectie van Hugo Voeten is een unieke combinatie van Belgische en internationale kunst. Op dit ogenblik telt ze meer dan 1700 items, verzameld over een tijdsspanne van meer dan 40 jaar, tentoongesteld voor het publiek op twee locaties – in de beeldentuin vlakbij Geel en in het Art Center Hugo Voeten, aan de oever van het Kempisch Kanaal in Herentals.

Fabrizio Plessi

Trittico, 2010, tekening, mixed media op papier en houten model, 49 x 72 cm en 43 x 10 x 29,5 cm

Trittico of triptiek (2010) van de bekende hedendaagse videokunstenaar Fabrizio Plessi (°1940, Regio Emilia, Italië), bestaat uit een schetstekening en een houten model van drie op en in elkaar geplaatste schepen voor de grote installatie MARI VERTICALI, die in 2011 te zien was op de 54ste biënnale in Venetië en voor Louis Vuitton uitgevoerd werd. Drie zwarte stalen schepen stonden daar in het Venetiaans paviljoen op een enorme schaal verticaal opgesteld. Binnenin deze schepen toonden video's de continue beweging en transformatie van watervallen, badend in een felblauw licht en met het weergalmende geluid van de golven op de videoschermen. Met dit werk inaugureerde Plessi de restauratie van dit paviljoen. Hij organiseerde er zijn installatie van boten in overeenstemming met de rationalistische, halfcirkelvormige architectuur.

In zijn werk schenkt Plessi aandacht aan natuurlijke elementen en combineert hij, zoals een moderne alchemist, archetypische materialen met recente technologieën. De Italiaanse kunstenaar verbindt verleden, heden en toekomst en laat vakmanschap en symbolen uit de oudheid versmelten met de laatste nieuwe media. Uit andere werken zoals Trittico della Lava (2007) en Il trittico della violenza (2002) blijkt dat Plessi meerdere keren koos voor de vormentaal van het triptiek. Plessi maakte talrijke en vaak kleurrijke tekeningen voorafgaand aan zijn installaties, die een inzicht geven in zijn ontwerpproces.

Reeds in 1976 ontwikkelde Plessi de sculptuur MARE ORIZZONTALE, waarbij op twee horizontaal bij elkaar geplaatste videomonitors de zee te zien is. Dit was de start van Plessi's fase van dergelijke videosculpturen. Voorafgaand aan deze houten modellen en de schetstekening voor MARI VERTICALI, die tot de collectie van Hugo Voeten behoort, ontwierp Plessi verschillende varianten op deze sculptuur. In opdracht van de Italiaanse regering creëerde de kunstenaar in 2000 het werk MARE VERTICALE voor EXPO 2000 in Hannover: een 44 meter hoge stalen structuur die een schip verbeeldt, met een grootschalig LED scherm dat opnieuw een elektronische simulatie vormt van de eeuwige beweging van de golven van de oceaan.

Voor de 51ste biënnale in Venetië, in 2005, realiseerde Plessi een nieuwe versie van dit werk. Dit exemplaar kreeg een plaats aan de ingang van de Giardini della Biennale en werd zo als het ware het handelsmerk van de stad. Ter gelegenheid van de regatta of bootrace 'Louis Vuitton Trophy' richtte Plessi in 2010 MARI VERTICALI op, een vloot van twaalf enorme zwarte stalen boten, overhellend op 45°, in de oude scheepswerf van het eiland La Maddalena. Op 48 monitors, in de boten bevestigd, waren wild stromende oceaangolven te zien. Later in datzelfde jaar werd deze installatie heropgericht in een iets anders opstelling en drie weken tentoongesteld voor de Burj Al Khalifa in Dubai binnenin een verlichte piramide van Louis Vuitton.

In een dergelijke setting ademen Plessi's installaties grandeur en luxe. Videodesigner Matthias Schnabel voorzag elk schip van een vier meter lange video-installatie die bruisend oceaanwater toont. De bezoeker wordt ondergedompeld in een overweldigende soundscape van tegen elkaar klotsende golven. In 2012 ten slotte waren in de tentoonstelling Blù, in de Galleria Contini Venice, nog een andere reeks projecten met hetzelfde thema als MARI VERTICALI te zien. Naast werk in musea en op biënnales, installeerde Plessi ook reeds talrijke scènes voor opera's, concerten en balletten.

Voor Plessi, die als 'master of water' omschreven wordt, heeft water, dat traditioneel als een verleidelijk, maar ook misleidend, vrouwelijk element gezien wordt, een mannelijke kracht. Plessi prijst water omwille van haar vloeiend karakter en bijgevolg als een symbool voor verandering. In tegenstelling tot andere materialen die Plessi gebruikt, zoals ijzer, marmer, steenkool, hout, zand, is water flexibel, dynamisch en in staat om van vorm te veranderen. Het is een schijnbaar onvoorspelbaar, maar ritmisch stabiel element dat Plessi in contrast laat staan met de inflexibiliteit en hardheid van het staal van de schepen en het vaststaan van zijn constructies.

De kunstenaar voegt een vloeiend materiaal in een starre, harde structuur in als suggestie van een innerlijk leven, want waar water is, is leven. Hij vermengt het mechanische met het organische en poëtische en naturaliseert zo technologie. Tegelijk speelt Plessi met de idee van water als een sublieme natuurkracht en benadrukt hij de universaliteit van energie, die zowel tot uiting komt in de natuurlijke vorm van water, als in elektronische vorm. Bovendien is water voor Plessi ook iets autobiografisch en gelinkt aan zijn woonplaats Venetië.

Tekst: Sarah Gallasz